Przejdź do głównej części

Ryzyko

Ryzyko socjalne – Ryzyko społeczne

Ryzyko rodzinnego gospodarstwa domowego należy rozpatrywać jako uświadomione zagrożenie zdarzeniem, którego wystąpienie (zaistnienie) spowoduje stratę w zasobach (dochodach, mieniu, majątku) gospodarstwa domowego. Ważna jest zatem świadomość ryzyk, które – poza oczywistym aspektem emocjonalnym – dotyczą aspektu finansowego funkcjonowania rodzinnego gospodarstwa domowego.
Opis i wyjaśnianie ryzyk rozpocznijmy od tych, które są uwzględniane, w organizowanym przez państwo, systemie zabezpieczenia społecznego.
Ryzyko choroby wiąże się z niemożnością świadczenia pracy lub koniecznością skorzystania z opieki zdrowotnej, a więc ze stratą finansową w postaci braku wynagrodzenia albo w postaci wydatku na świadczenie zdrowotne.
Ryzyko macierzyństwa wiąże się z koniecznością zawieszenia aktywności zawodowej, a także ze zwiększoną opieką zdrowotną nad matką i dzieckiem, a więc ze stratą finansową w postaci braku wynagrodzenia oraz wydatkami na świadczenia zdrowotne.
Ryzyko niezdolności do pracy wiąże się z ograniczeniami w wykonywaniu pracy, ze zmniejszeniem zdolności do zarobkowania lub utraceniem zdolności do zarobkowania, a więc w sensie finansowym z częściową lub całkowitą stratą dochodów.
Ryzyko śmierci żywiciela wiąże się ze śmiercią osoby, która rodzinie zapewniała środki utrzymania, a więc ze stratą finansową w postaci braku dotychczasowych dochodów.
Ryzyko wypadku przy pracy wiąże się z chorobą, niezdolnością do pracy, śmiercią żywiciela, a więc dotyczy strat finansowych wymienionych już wyżej, ale ryzyko to jest wyróżniane ze względu na większy zakres kompensacji poniesionych strat finansowych.
Ryzyko bezrobocia wiąże się z możliwością braku zatrudnienia lub utratą zatrudnienia, a więc ze stratą finansową w postaci braku dochodu.
Ryzyko starości wiąże się z brakiem dostatecznego zabezpieczenia finansowego na okres starości, a to oznacza konieczność gromadzenia oszczędności na okres starości, co jednak pomniejsza możliwości konsumpcyjne w okresie aktywności zawodowej.
Ryzyko nagłych wydatków wiąże się z ponoszeniem wydatków na leki, na sprzęt rehabilitacyjny, na koszty pogrzebu, a więc ze stratą finansową w postaci tych wydatków.
Ryzyko niedostatku wiąże się z sytuacjami drastycznego braku środków utrzymania, a zatem można przyjąć, że jest wynikiem zaistnienia kilku ryzyk i skumulowania ich skutków finansowych.
Wymienione ryzyka dotykają poszczególnych osób, ale w sensie finansowym wpływają negatywnie na budżet, którym dysponuje dane rodzinne gospodarstwo domowe na zaspokajanie potrzeb swoich członków.
Skutki finansowe zaistnienia wymienionych ryzyk są – według określonych zasad i w ustalonym zakresie – kompensowane (kompensacja wynagrodzeń i dochodów, pokrycie wydatków) przez świadczenia z systemu zabezpieczenia społecznego (system ubezpieczeń społecznych administrowany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Narodowy Fundusz Zdrowia, Fundusz Pracy, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, ośrodki pomocy społecznej).

Można powiedzieć, że w ten sposób ryzyka socjalne dotyczące rodzinnych gospodarstw domowych stają się – ze względu na swoje nadzwyczajne znaczenie dla właściwego funkcjonowania społeczeństwa – ryzykami społecznymi.