Przejdź do głównej części

Ryzyko

Ryzyko – Ryzyko socjalne – Ryzyko społeczne

Słyszymy: „żyjemy w świecie ryzyka”. O ryzyku mówimy bardzo często, w wielu sytuacjach. Towarzyszą nam bowiem różne zagrożenia, zarówno w życiu prywatnym, jak i publicznym, a także w działalności zawodowej i społecznej.
Ryzyko to zagrożenie, z którego zdajemy sobie sprawę, które potrafimy zidentyfikować, którego jesteśmy świadomi.

Są takie ryzyka, które podejmujemy, aby uzyskać jakieś korzyści (np. inwestujemy oszczędności, zmieniamy miejsce pracy, prowadzimy działalność gospodarczą). Są też takie ryzyka, które podejmujemy, żeby doświadczyć (doznać) jakichś nadzwyczajnych przeżyć (np. decydujemy się na uprawianie sportów ekstremalnych).

Nie wszystkie ryzyka mogą być ubezpieczane.
Ryzyko, przed skutkami którego możemy się ubezpieczyć to takie, którego wystąpienie (realizacja, zaistnienie) spowoduje stratę (szkodę), ale takie ryzyko, które gdy nie wystąpi (nie zrealizuje się, nie zaistnieje) nie da dodatkowych korzyści.

Ryzyko rodzinnego gospodarstwa domowego należy rozpatrywać jako uświadomione zagrożenie zdarzeniem, którego wystąpienie (zaistnienie) spowoduje stratę w zasobach (dochodach, mieniu, majątku) gospodarstwa domowego. Ważna jest zatem świadomość ryzyk, które dotyczą finansowego aspektu funkcjonowania rodzinnego gospodarstwa domowego.

Ryzyka rodzinnego gospodarstwa domowego można nazwać ryzykami socjalnymi, gdyż powodują nie tylko straty finansowe, ale też wywołują skutki o charakterze emocjonalnym.

Ryzykami społecznymi powinniśmy określać ryzyka, które ze względu na ich znaczenie, rodzaj i zakres skutków, obejmowane są publicznym systemem zabezpieczenia społecznego.

Opis i wyjaśnianie ryzyk rozpocznijmy od tych, które są uwzględniane, w organizowanym przez państwo, systemie zabezpieczenia społecznego.
Ryzyko choroby wiąże się z niemożnością świadczenia pracy lub koniecznością skorzystania z opieki zdrowotnej, a więc ze stratą finansową w postaci braku wynagrodzenia albo w postaci wydatku na świadczenie zdrowotne.
Ryzyko macierzyństwa wiąże się z koniecznością zawieszenia aktywności zawodowej, a także ze zwiększoną opieką zdrowotną nad matką i dzieckiem, a więc ze stratą finansową w postaci braku wynagrodzenia oraz wydatkami na świadczenia zdrowotne.
Ryzyko niezdolności do pracy wiąże się z ograniczeniami w wykonywaniu pracy, ze zmniejszeniem zdolności do zarobkowania lub utraceniem zdolności do zarobkowania, a więc w sensie finansowym z częściową lub całkowitą stratą dochodów.
Ryzyko śmierci żywiciela wiąże się ze śmiercią osoby, która rodzinie zapewniała środki utrzymania, a więc ze stratą finansową w postaci braku dotychczasowych dochodów.
Ryzyko wypadku przy pracy wiąże się z chorobą, niezdolnością do pracy, śmiercią żywiciela, a więc dotyczy strat finansowych wymienionych już wyżej, ale ryzyko to jest wyróżniane ze względu na większy zakres kompensacji poniesionych strat finansowych.
Ryzyko bezrobocia wiąże się z możliwością braku zatrudnienia lub utratą zatrudnienia, a więc ze stratą finansową w postaci braku dochodu.
Ryzyko starości wiąże się z brakiem dostatecznego zabezpieczenia finansowego na okres starości, a to oznacza konieczność gromadzenia oszczędności na okres starości, co jednak pomniejsza możliwości konsumpcyjne w okresie aktywności zawodowej.
Ryzyko nagłych wydatków wiąże się z ponoszeniem wydatków na leki, na sprzęt rehabilitacyjny, na koszty pogrzebu, a więc ze stratą finansową w postaci tych wydatków.
Ryzyko niedostatku wiąże się z sytuacjami drastycznego braku środków utrzymania, a zatem można przyjąć, że jest wynikiem zaistnienia kilku ryzyk i skumulowania ich skutków finansowych.
Wymienione ryzyka dotykają poszczególnych osób, ale w sensie finansowym wpływają negatywnie na budżet, którym dysponuje dane rodzinne gospodarstwo domowe na zaspokajanie potrzeb swoich członków.
Skutki finansowe zaistnienia wymienionych ryzyk są – według określonych zasad i w ustalonym zakresie – kompensowane (kompensacja wynagrodzeń i dochodów, pokrycie wydatków) przez świadczenia z systemu zabezpieczenia społecznego (system ubezpieczeń społecznych administrowany przez Zakład Ubezpieczeń Społecznych i Kasę Rolniczego Ubezpieczenia Społecznego, Narodowy Fundusz Zdrowia, Fundusz Pracy, Państwowy Fundusz Rehabilitacji Osób Niepełnosprawnych, ośrodki pomocy społecznej).

Można powiedzieć, że w ten sposób ryzyka socjalne dotyczące rodzinnych gospodarstw domowych stają się – ze względu na swoje nadzwyczajne znaczenie dla właściwego funkcjonowania społeczeństwa – ryzykami społecznymi. Z tego powodu państwo organizuje system zabezpieczenia społecznego. Możemy z niego korzystać, choćby w zakresie systemu ubezpieczeń społecznych czy publicznego systemu ochrony zdrowia.

Musimy też wiedzieć, że są ubezpieczenia prywatne, z których warto korzystać. Wiemy o ubezpieczeniu samochodowym Autocasco. Wiemy o ubezpieczeniu mieszkania. Wiemy, że są ubezpieczenia turystyczne. Wiemy o możliwości ubezpieczenia telefonu komórkowego i wielu innych przedmiotów codziennego użytku na wypadek ich uszkodzenia lub utraty.
Jest wiele ubezpieczeń! Zastanówmy się, czy nasza rodzina nie powinna z któryś z nich korzystać.
(TSz)
Czekamy na pytania na ten temat, zadawane na naszym Facebooku. Będziemy na nie odpowiadać i je komentować.